Meta-analyse: risicoverschil

Opdracht:	Statistiek Meta-analyse Risicoverschil

Voor een kort overzicht van meta-analyse in MedCalc, zie Meta-analyse: inleiding.

MedCalc gebruikt de Mantel-Haenszel-methode (gebaseerd op Mantel & Haenszel, 1959) om het gewogen gepoolde risicoverschil te berekenen volgens het model met vaste effecten. Vervolgens wordt de heterogeniteitsstatistiek verwerkt in de berekening van het samenvattende risicoverschil volgens het model met willekeurige effecten (DerSimonian & Laird, 1986).

Hoe gegevens invoeren

De gegevens van de verschillende studies kunnen als volgt in de spreadsheet worden ingevoerd:

Gegevens

A1

Study 1

	A	B	C	D	E	F
	Study	Treated_positive	Treated_Total	Controls_positive	Controls_total
1	Study 1	95	103	47	104
2	Study 2	119	127	34	129
3	Study 3	51	223	12	76
4	Study 4	122	139	61	142
5	Study 5	47	53	10	51
6	Study 6	121	135	29	68
7	Study 7	337	378	170	376

Vereiste invoer

Vervolgens kan het dialoogvenster “Meta-analyse: risicoverschil” worden ingevuld.

Studies: een variabele met een identificatie van de verschillende studies.

Interventiegroepen

• Totaal aantal gevallen: een variabele met het totale aantal gevallen in de interventiegroepen van de verschillende studies
• Aantal met positieve uitkomst: een variabele met het aantal gevallen met een positieve uitkomst in de interventiegroepen van de verschillende studies

Controlegroepen

• Totaal aantal gevallen: een variabele met het totale aantal gevallen in de controlegroepen van de verschillende studies
• Aantal met positieve uitkomst: een variabele met het aantal gevallen met een positieve uitkomst in de controlegroepen van de verschillende studies

Filter: een filter om alleen een geselecteerde subgroep van gevallen in de grafiek op te nemen.

Opties

• Forestplot: maakt een forestplot.
  • Markeringsgrootte volgens studiegewicht: optie om de grootte van de markeringen die de effecten van de studies voorstellen te laten variëren volgens de gewichten die aan de verschillende studies zijn toegekend. Je kan kiezen voor de gewichten van het model met vaste effecten of van het model met willekeurige effecten.
  • Gepoold effect plotten - model met vaste effecten: optie om het gepoolde effect volgens het model met vaste effecten in de forestplot op te nemen.
  • Gepoold effect plotten - model met willekeurige effecten: optie om het gepoolde effect volgens het model met willekeurige effecten in de forestplot op te nemen.
  • Ruiten voor gepoolde effecten: optie om de gepoolde effecten weer te geven met een ruit (de positie van de ruit stelt de geschatte effectgrootte voor en de breedte van de ruit weerspiegelt de precisie van de schatting).
• Funnelplot: maakt een funnelplot om na te gaan of er publicatiebias is. Zie Meta-analyse: inleiding.

Resultaten

Meta-analyse: risicoverschil

Variabele voor studies	Study
1. Interventiegroepen
Variabele voor totaal aantal gevallen	Treated_Total
Variabele voor het aantal positieve gevallen	Treated_positive
2. Controlegroepen
Variabele voor totaal aantal gevallen	Controls_total
Variabele voor het aantal positieve gevallen	Controls_positive

Studie	Interventie	Controles	Risicoverschil	95%-CI	z	P	Gewicht (%)
							Vast	Willekeurig
Study 1	95/103	47/104	0.470	0.362 tot 0.579			10.30	14.20
Study 2	119/127	34/129	0.673	0.586 tot 0.760			16.10	14.63
Study 3	51/223	12/76	0.0708	-0.0280 tot 0.170			12.48	14.41
Study 4	122/139	61/142	0.448	0.350 tot 0.546			12.69	14.42
Study 5	47/53	10/51	0.691	0.552 tot 0.829			6.36	13.52
Study 6	121/135	29/68	0.470	0.342 tot 0.598			7.40	13.76
Study 7	337/378	170/376	0.439	0.380 tot 0.499			34.67	15.06
Totaal (vaste effecten)	892/1158	363/946	0.448	0.413 tot 0.483	24.930	<0.001	100.00	100.00
Totaal (willekeurige effecten)	892/1158	363/946	0.464	0.321 tot 0.608	6.333	<0.001	100.00	100.00

Toets voor heterogeniteit

Q	93.9897
DF	6
Significantieniveau	P < 0.0001
I2 (inconsistentie)	93.62%
95%-CI voor I2	89.27 tot 96.20

Publicatiebias

Toets van Egger
Intercept	1.3103
95%-CI	-13.9993 tot 16.6199
Significantieniveau	P = 0.8346
Toets van Begg
Kendall's Tau	0.2381
Significantieniveau	P = 0.4527

Het programma geeft de resultaten van de afzonderlijke studies weer: het aantal positieve gevallen, het totale aantal gevallen en het risicoverschil met 95%-CI.

Het gepoolde risicoverschil met 95%-CI wordt gegeven voor zowel het model met vaste effecten als het model met willekeurige effecten. Als de waarde 0 niet binnen het 95%-CI ligt, is het risicoverschil statistisch significant op het 5%-niveau (P<0,05).

Het model met willekeurige effecten geeft doorgaans een conservatievere schatting (d.w.z. met een breder betrouwbaarheidsinterval), maar de resultaten van beide modellen komen meestal overeen wanneer er geen heterogeniteit is. Zie Meta-analyse: inleiding voor de interpretatie van de heterogeniteitsstatistieken Cochrans Q en I². Wanneer er heterogeniteit is, verdient het model met willekeurige effecten de voorkeur.

Zie Meta-analyse: inleiding voor de interpretatie van de verschillende toetsen voor publicatiebias.

Forestplot

De resultaten van de verschillende studies, met 95%-CI, en het globale risicoverschil met 95%-CI worden weergegeven in een forestplot:

Literatuur

• Borenstein M, Hedges LV, Higgins JPT, Rothstein HR (2009) Introduction to meta-analysis. Chichester, UK: Wiley.
• DerSimonian R, Laird N (1986) Meta-analysis in clinical trials. Controlled Clinical Trials 7:177-188.
• Higgins JP, Thompson SG, Deeks JJ, Altman DG (2003) Measuring inconsistency in meta-analyses. BMJ 327:557-560.
• Mantel N, Haenszel W (1959) Statistical aspects of the analysis of data from the retrospective analysis of disease. Journal of the National Cancer Institute 22: 719-748.
• Petrie A, Bulman JS, Osborn JF (2003) Further statistics in dentistry. Part 8: systematic reviews and meta-analyses. British Dental Journal 194:73-78.

Zie ook

• Meta-analyse: inleiding
• Meta-analyse: relatief risico
• Meta-analyse: odds ratio
• Meta-analyse: proportie